🎉 7 Yaşındaki Çocuğun Azı Dişi Çekilir Mi
Ayşegül9 yaşındaki oğluma 2tane dolgu yaptı..1tane dişini çekti..Çocuğa yaklaşımı..İlk odaya girdiğinde çocukla iletişim kurması çok hoştu..Bu onu bir birey olarak gördüğünü ve ona değer verdiğini gösterir.Şikayetlerini sordu..Neler yapacağını anlattı.Dişine işlem uygularken çok motive edici sözler kullanması harikaydı.Dişini
Ebeveynlerefikir vermesi açısından bir yaş aralığı vermek gerekirse; ‘çocuklarda sıklıkla 11-13 yaş aralığında alt çene geriliği tedavisine başlanılabilir’ diyebiliriz. Ancak hekim olarak bizler, tedaviye ne zaman başlayacağımıza alınan yan kafa filminde omurgaya veya el
1118 yaş arasında da fissür örtücü uygulanır mı? 6 yaş dişlerinin tümü dolgulu ya da fissür örtücü uygulanmış genç erişkinlerin 12 yaş dişleri (2. büyük azı) sürdüğünde fissür örtücü uygulamalarının yapılması önerilmektedir. Çocuk Diş Bakımı (7)
Şu. Çocuklarda diş çarpıklığında kullanılan tek tedavi, diş teli tedavisidir. Diş teli tedavisi dişlere bantlar şeklinde yapılabildiği gibi, damak şeklinde de yapılabilir. Daha küçük yaşlarda, örneğin 6-7 yaşından sonra bu damaklar kullanılmaktadır. Eğer çocukların çenelerinde bazı sorunlar varsa, bu
BulutG. Kılınc G. İzmir ilinde 7-12 yaş grubu çocuklarda 1. Büyük azı dişlerinin durum değerlendirmesi: Radyografik çalışma. Akd Tıp D 2020;3:485-90. Eğitim ve Diş Hastanesine 7-12 yaş ve .09.2019 tarihleri arasında başvurmuş ve çeşitli neden-
Toplamdadört adet olan bu dişler, sağ-sol ve alt-üst çenede bulunuyor. Çocuğun bu yaşlarda diğer tüm dişleri süt dişi olduğundan ‘altı yaş dişleri’ de önemsenmeyebiliyor. Oysa bu dişlerin yerine yenileri çıkmıyor ve bu nedenle çocukların ağzındaki ilk azı dişleri olan bu dişlere çok iyi bakmak gerekiyor.
21Mar. 20 Yaş Dişleri Neden Geç Çıkar? Yabancıların akıl dişi de dedikleri yirmi yaş dişleri geç çıktıkları gibi, çoğu kez problem de yaratırlar ve diş hekimlerince derhal çekilmeleri önerilir. Aslında çiğnemede pek fonksiyonu da olmayan bu dişler bize henüz yiyeceği pişirerek yemeyi keşfedemeyen atalarımızın
jZJhG. Çocuğunuzun 1. yaşındaki ağız-diş muayenesi birinci doğum gününden önce birinci muayene Özellikle erken bebeklik döneminde 0-12 ay diş çürüğü riski altında olan bebekler ilk yaşlarına varmadan önce bir çocuk diş hekimine muayene olmalıdırlar. Böylece, çocuğunuzda diş çürüğü gelişme riskini belirleyebileceksiniz, çocuğunuzu doğru besleme alışkanlığını kazanacaksınız ve sorunlar başlamadan önce ağız - diş bakımı yöntemleri ve florid kullanımı hakkında bilgi sahibi olacaksınız. Çocuğunuzun dişlerinde çürük gelişiminin önlenmesi, 1. yaşındaki ağız-diş muayenesinin tek hedefi değildir Bebeğinizin ağız bakımı Uygun şekilde florid kullanımı Parmak emme vb. gibi kötü alışkanlıklar Ağız ve yüz bölgesinde oluşabilecek kaza ve travmaları önleme yolları Dişlenme, büyüme ve gelişim Beslenme ve ağız-diş sağlığı ilişkisi hakkında hekiminizle tartışabileceksiniz. İlk muayeneden sonra, hekiminiz bebeğinizi düzenli aralıklarla muayene edebilmek amacıyla bir düzenleme yapacaktır. Geçmişte yılda iki kez yapılan bu düzenli kontroller artık çocuğunuzun bireysel gereksinim ve risklerine göre belirlenmektedir. Bebeğiniz büyüdükçe, hekiminiz sıklıkla karşılaşılan ağız ve diş problemlerini önleme konusunda sizi bilgilendirecektir. Bebeğinizin dişlerini nasıl korursunuz? Bebeğimin dişlerinin çıkması ne kadar sürer? Her bebek farklıdır. Genellikle dişler, bebeğiniz 4-7 aylık iken sürmeye başlar. İlk dişler sıklıkla alt çenenin ön bölgesinde görülürler. Dişleri sürerken bebeğime nasıl yardımcı olabilirim? Dişlenme genellikle ağrısızdır. Ancak, bazı bebeklerde rahatsızlık ve huysuzluk gelişebilir. Bu durumda, bebeğinize çiğneyebileceği ve ısırabileceği bir soğuk dişlenme halkası veya soğutulmuş bir temiz bez verebilirsiniz. Dişlenme jelleri dikkatli kullanılmalıdır çünkü fazlası bebeğinize zararlıdır. Dişlenme ateşe neden olmaz. Ateş var ise doktorunuza başvurmalısınız. Süt dişleri ve bakımı Bir bebek doğduğunda, neredeyse tüm süt dişleri oluşmuştur ancak dişetlerinin içinde saklıdır. Bebek yaklaşık 6 aylıkken bu dişler diş etini yararak sürmeye başlarlar. Bebeğiniz daha önce veya daha geç dişlenmeye başlayabilir. Normaldir. Genellikle, alt ön iki adet süt dişi en önce sürer. Daha sonra, üst ön dört adet diş ve sonra alt ön iki adet diş daha gelir. Bebeğiniz 36 aylık olmadan toplam 20 adet süt dişine sahiptir. Süt dişleri aralıklı olabilir. Bu aralıklar, kalıcı dişleri için yeterli yerin hazır olduğunun bir ifadesidir. Ayrıca, aralıklı süt dişlerinin temizlenmesi daha kolaydır. Emzirme ve biberon kullanımının bebeğimin dişlerine etkisi nelerdir? Emzirme bebeğinizin dişi için yaralıdır. Meyve suyunu kesinlikle biberon ile içirmeyin. Bir yaşına geldiğinde biberonu bıraktırın. Bir yaşından sonra, öğün aralarında sadece su ve sade süt tüketmesine izin verin. Meyve suyu ve aroma eklenmiş sütleri sadece öğünlerde tüketmesine izin verin. Meyve suyu ve aroma eklenmiş sütlerde yüksek miktarda şeker bulunmaktadır. Biberon çürüğü Biberonlar çocuğunuzun diş sağlığında sorunlara neden olabilmektedir. İçinde süt veya meyve suyu bulunan biberonun uzun süreli olarak dişlerle temasta olması diş çürüğüne neden olur. Bu durum biberon çürüğü olarak adlandırılır. Bebeğinizin dişlerinde çürük gelişir ve rengi koyulaşır. Bebeğinizi asla içinde süt veya meyve suyu bulunan biberonla yatağa yatırmayın. İçinde su bulunan biberonla yatmasına izin verebilirsiniz. Ağzında biberonla dolaşmasına ve gününü geçirmesine izin vermeyin. Bebeğiniz, biberondan bardak kullanımına geçmeyi, birinci doğum gününden önce öğrenmiş olmalıdır. Bebeğimin dişlerini ne zaman fırçalamaya başlamalıyım? İlk dişi belirir belirmez bebeğinizin dişlerini günde iki kez fırçalamaya başlamalısınız. Yatmadan önceki diş fırçalama seansı en önemlisidir. Diş fırçası üzerine diş macununu hafifçe dokundurun bir pirinç tanesi kadar. Hangi diş macununu kullanacağınızı hekiminize danışın. İçinde florid bulunan bir macun önerecektir. Florid, diş çürüğü gelişimini engelleyecektir. Çocuğunuzun ağız-diş bakımını nasıl yapmalısınız? Kalıcı dişler Çocuğunuz, 6. veya 7. yaşında süt dişlerini kaybetmeye başlar. Çocuğunuzun kalıcı dişlerinin sürmesi daha önce veya daha geç olabilir. Kalıtımsal olup tamamen normaldir. Çocuğunuzun kalıcı dişlenmesindeki sıra simetri, ne zaman sürdüğünden daha önemlidir. İlk önce alt ön kesici dişlerin sürmesi sık karşılaşılan bir durumdur. Bununla birlikte, ilk önce birinci azı dişlerinin 6 yaş azısı sürmesi de normaldir. Yirmi adet süt dişi yerine 32 adet kalıcı diş süreceği için, kalıcı azı dişleri, herhangi bir süt dişi ile yer değiştirmeden süt azı dişlerinin arkasından sürer. Süt azıların yerine kalıcı küçük azılar yerleşir. Aynı şekilde, süt kesiciler yerine kalıcı kesiciler ve süt köpek dişi yerine kalıcı köpek dişi gelir. Çocuğunuz 13 yaşına varmadan kalıcı dişlerinin çoğu ağız içinde yerini almış olur. Yirmi yaş dişleri 3. azılar 17-21 yaşlarında sürerler. Yirmi yaş dişleri bazı bireylerde gelişmeyebilir veya geliştiği halde süremeyebilir. Bu durumda çekilmeleri gerekir. Diş çürüğü nedir? Diş çürüğü, ağız içindeki mikroplar bakteriler, yiyeceklerden asit ürettiği zaman diş yüzeylerinde meydana gelen delik ve çukurlardır kavite. Diş çürükleri, çocuklarda en sık rastlanılan hastalıktır. İyi diş bakımı, çocuğunuzda diş çürüğü gelişimini engelleyecektir. Çocuğumun dişlerine en iyi nasıl bakarım? Ağız mendilinden diş fırçalama ve diş ipi kullanımına doğru Ağız bakımı, çocuğunuz doğduğu andan itibaren başlamalıdır. Bebeğinizin bir kaç süt dişi ağız içinde belirene kadar, dilini, diş etlerini ve yanaklarını, işaret parmağınıza doladığınız nemli ve temiz bir bezle, günde en az bir defa yatmadan önce önerilir temizleyiniz. Bebeğinizin ağız temizliğini kolay ve etkin temizleme yöntemlerini öğrenmek için çocuk diş hekimine başvurunuz. Bebeğinizin ağız bakımını doğumdan itibaren başlatarak, hem ağzı ve diş sağlığını korumuş olacak hem de ağzının içinde oluşacak değişimleri algılayabileceksiniz. Ağız içinde birkaç diş mevcutken bile bez ile temizleme uygun bir yöntem olarak kabul edilebilir. Ancak dişlerin diş eti ile birleşimlerinin özellikle silinmesi gerekir. Bu bölgelerde plak birikimi olmaktadır. İki ve daha fazla dişin birbiriyle temasta olması 3-6 yaş etkin bir diş fırçalama ve diş ipi kullanımı için yeterlidir. Diş fırçalama Çocuğunuzun doğru ve etkin diş fırçalamayı öğrenmesi, olaya katılmanız ve sizlerin de düzenli olarak dişlerini fırçalaması ile mümkündür. Çocuğunuz günde iki defa kahvaltıdan sonra ve gece yatağa girmeden önce dişlerini fırçalamalıdır. Gece fırçalaması en önemli olanıdır ve ihmal edilmemesi gereklidir. Gece, tükürük akımı azaldığı için dişler çürüğe karşı daha duyarlıdır. Çocuğunuzun dişlerini nasıl fırçaladığı başlangıçta önemli değildir. Bırakın bildiği gibi fırçalasın. Bitirdiğinde sıra sizdedir. Siz, ne kadar süre fırçaladığınızla değil ne kadar doğru yaptığınızla ilgilenmelisiniz. Yöntemi algıladığınız zaman çok kısa bir sürede diş fırçalama işini tamamlayacaksınız. Çocuğunuzun dişlerini fırçalama yöntemini öğrenmek için bir çocuk diş hekimine başvurunuz. Diş ipi kullanımı Diş ipi ile dişlerin birbirine değen yüzeylerindeki ara yüz plak uzaklaştırılmış olur. Dişlerin ara yüzlerini diş fırçalaması ile temizlemek mümkün değildir. Diş ipi kullanımının, çocuğunuzun diş bakımının bir parçası olmasını sağlayın. Diş ipini, çocuğunuzun ağzında hala diş macunu mevcutken kullanırsanız dişlerin ara yüzlerine de floridin ulaşmasını sağlarsınız. Diş macunu Florid tabletlerinin kullanımı Çocuğum çürük riski altında mı? Çocuğunuz, aşırı miktarda şekerli gıda kuru üzüm, kurabiye ve şeker gibi ve şekerli içecek meyve suyu, kola ve tatlandırılmış içecekler gibi tüketiyorsa diş çürüğü gelişme riski yüksektir. Çocuğunuz, aşırı miktarda şekerli gıda tüketmenin dışında; düşük kilolu veya erken doğdu ise, sağlığı özel bakım gerektiriyorsa, dişleri üzerinde beyaz veya kahverengi noktalar varsa, diş hekimi kontrolü altında değilse çürük riski altındadır. Diş çürüğünü nasıl durdurabilirim? Ailenin her bir bireyi, diş sağlığına özen göstermelidir. Diş çürüğü bulunan aile bireyi, bebek ve çocuklara diş çürüğü yapıcı mikropları geçirebilir. Dişler günde iki defa fırçalanmalıdır. Yetişkinler ek olarak günde bir defa diş ipi kullanmalıdırlar. Ailedeki her birey yılda iki kez diş hekimi kontrolüne gitmelidir. Diş hekimi, çocuğunuza doğru diş fırçalama yöntemini göstermelidir. Beslenmenin çocuğumun dişleri üzerinde etkileri var mıdır? Evet. Tatlı, yapışkan gıdalar ve öğün arası abur cubur tüketiminden kaçınmak gereklidir. Tatlı abur cuburların çocuğunuz tarafından öğün aralarında tüketilmesine izin vermeyiniz. Öğünleri ve öğün aralarını düzenleyiniz. Fazla abur cubur gıda tüketimi diş çürüğüne neden olmaktadır. Nişastalı ve şekerli gıdalardan kaçının. Cips, kurabiye, şeker, pasta, çikolata vb. gıdaların öğün aralarında tüketimi diş çürüğünü artıracaktır. Bir gıda çocuğunuzun dişine yapışıyorsa o gıda diş çürüğü de yapacaktır. Şekerli ve yapışkan gıdaları satın almayı bir daha düşünmenizi öneririm. Diş dostu yiyecekler Diş çürüğü yapmayan yiyecekler Taze sebzeler ve meyveler, peynir ve krakerler diş dostudur. Çocuğuna her zaman diş dostu gıda yedirmeniz mümkün değildir. Çevresinde, okulda pek çok arkadaşı abur cubur tüketecektir. Çocuğunuzun, en az miktarda abur cubur gıda tüketmesini sağlamak için, evinizde sadece sağlıklı ve besleyici gıdalar bulundurun. Aşırı şekerli gıdaların tüketimini sadece öğünlerle sınırlayın. Çocuklarınız gün içinde her zaman su tüketebilsin. Bol sebze ve meyve tüketimini destekleyin. Atıştırmak isteyen çocuğuna peynir önerin. Meyve suyu ve kolalı gıda yerine süt veya su verin. Floridli diş macunu ile dişleri fırçalayın, fırçalayın, fırçalayın……. Parmak emme çocuğum için zararlı mı? Çocuklarda parmak veya emzik emme normaldir. Çoğu çocuk bu alışkanlığı 4 yaşına varmadan önce bırakır ki bu süre dişlere bir zarar vermez. Dört yaşını bitirdiği halde alışkanlığını devam ettiren çocukların bir çocuk diş hekimi pedodontist veya ortodontist tarafından muayene edilmeleri gerekir. Yine de çoğu çocukta, ön dişlerin sürdüğü 6. yaşa kadar emme alışkanlığı hakkında endişelenmeye gerek yoktur. Altı yaşında olmasına karşın hala uzun süreli ve kalıcı emme alışkanlığı devam eden bir çocuğun üst ön dişleri dışa itilir, alt dişleri içe eğilir, alt ve üst çene uyumu bozulur ve damak bölgesi daralır. Çocuğumu pedodontiste götürmeye ne zaman başlamalıyım? Çocuğunuz ilk yaşına vardığında ilk hekim deneyimini yaşamalıdır. Böylece ileriki yaşlarında diş hekimi koltuğunda kendini rahat hissedecek ve aynı zamanda düzenli ve kaliteli ağız-diş bakımı alışkanlığı kazanacaktır. Çocuğunuza uygun ağız-diş bakım ürünleri nelerdir? Diş macunları Bileşiminde florid bulunan diş macunlarını tercih ediniz. Üretici firmanın etiketini kontrol ederek çocuğunuzun yaşına uygun ürün olup olmadığını kontrol ediniz. Diş fırçaları Elle kullanılan diş fırçaları Temel kriter, fırçanın kıllarının yumuşak olmasıdır. Sert kıllı diş fırçaları diş eti hastalıklarına neden olmaktadır. Diş fırçasının baş kısmının büyüklüğü, aynı anda bir ila iki dişi fırçalayacak ve ağız içine kolaylıkla sığacak büyüklükte olmalıdır. Bu nedenle bebekler veya çok küçük çocuklar için küçük başlı fırçalar satın alınmalıdır. Diş fırçaları en geç 4 ay içinde değiştirilmelidir. Güçlendirilmiş diş fırçaları Güçlendirilmiş diş fırçalarının elle kullanılan fırçalara üstünlükleri var mıdır? Her zaman değil. Ağız ve diş sağlığının sürdürülebilmesi için diş fırçasının doğru ve etkin kullanımı anahtar noktadır. Bununla birlikte güçlendirilmiş diş fırçalarının kullanımı, artirit vb. gibi hastalıkları olanlarda, yaşlılarda, fiziksel engellilerde, ortodontik tedavi görenlerde ve dişleri çapraşık ve düzensiz olanlarda tercih edilmektedir. Bununla birlikte, diş fırçalama alışkanlığı yetersiz olanlarda motivasyonu sağlamak amacıyla belirli bir süre kullanımı önerilebilir. Güçlendirilmiş diş fırçalarının, özellikle uzun süreli kullanımla en az 4-6 ay plak miktarını azalttığı ve diş eti hastalıklarıyla daha iyi savaştığı belirtilmiştir. Dişlerde renklenmeyi azaltır veya yok eder. Sonik tip Dakikada 30,000-40,000 fırçalama darbesi yaratır elle kullanılan diş fırçaları ile dakikada yaklaşık 300 fırça darbesi yaratılabilir. Diş fırçası kılları, diş hekiminin önerdiği ileri ve geri hareketi oluşturacak şekilde döner. Ek olarak, fırçadan dişlerin arasına ve diş etinin altına ulaşacak şekilde su yönlendirilerek temizleme sağlanır. Sadece sonik diş fırçası bu özelliğe sahiptir. Elektrikli tip Dakikada 3,000-7,500 fırçalama darbesi yaratır. Bazı elektrikli diş fırçalarının baş kısmı dönme hareketine ek olarak nabızsal harekete de sahiptir. Böylelikle, diş eti iltihabının azaldığı ve uzaklaştırılan plak miktarının arttığı ifade edilmektedir. Floridli gargaralar Dişlerin yüzeyini diş çürüğünü önleyen florid bileşiği ile kaplarlar. Bu ürünler, diş çürüğü kolaylıkla gelişebilen bireyler için uygundur. Yedi yaşından küçük çocuklarda kullanılması önerilmez. Bir çocuk diş hekimine danışarak uygun ürünü öğreniniz. Ağız çalkalama suları Nefes tazelerler ancak dişleri temizlemezler. Alkol içerenlerinin kullanımı, kolaylıkla yutabilecekleri için 6 yaşından küçük çocuklarda uygun değildir. Florid ve su Çocuğunuz dişlerinde çürük gelişimini önlemek için diş fırçalamadan fazlası gereklidir. Bu nedenle, diş hekiminiz içme suyundaki florid düzeyini sorduğunda şaşırmayın. Florid nedir? Florid su kaynaklarında bulunan bir bileşiktir. Florid, diş çürüğünü önler ve erken evre diş çürüğünü iyileştirir. Florid, diş çürüğüyle iki yolla savaşır. Diş minesini güçlendirerek asit ataklarına karşı daha dirençli olmasını sağlar. Aynı zamanda asit ataklarından zarar görmüş mineyi tamir edebilir. Florid diş çürüğünü tamir edemez, ancak yeni çürük oluşumunu engelleyebilir. Florid ve su kaynakları Çeşme suyu başlıca florid kaynağıdır. Ancak şişelenmiş su tüketen çocuklar yeterince florid tüketemeyebilirler. Çünkü bu ürünlerde genellikle florid oranı düşüktür. İçme suyundaki florid düzeyini, yerel otoritelerden, halk sağlığı birimlerinden, çocuk doktorunuzdan veya çocuk diş hekiminizden öğrenebilirsiniz. Günümüzde kabul edilen uygun florid dozu ppm’dir. Kuyu suyu veya kaynak suyu kullanıyorsanız florid düzeyini bir laboratuarda test ettirmeniz gerekir. Florid üzerindeki anlaşmazlıklar İçme suyuna florid eklenmesinin zararlı ve tehlikeli olduğu yönünde haberler duymuş olabilirsiniz. Bununla birlikte, yapılan çalışmalar, diş çürüğünü önlemede hala en etkin yöntemin içme suyuna florid eklenmesi olduğunu ifade etmektedirler. Her kimyasal maddede olduğu gibi florid için de güvenlik sınırlarının mevcut olduğu unutulmamalıdır. Çocuğunuzun florid gereksinimi Altı aydan küçük bebeklerin ek floride ihtiyacı yoktur. İlk altı aylık kontrol, bebeğinizin florid ihtiyacını bir sağlıkçı ile irdeleyebileceğiniz önemli bir dönemdir. İçme suyu florid düzeyi düşük olan bir bölgede yaşıyorsanız, diş hekiminiz 6 ayını doldurmuş bebeğinize florid tableti veya florid içeren bir vitamin önerebilir. Önerilen floridin dozu bebeğinize özel olarak belirlenmeli ve bebeğiniz büyüdükçe dozu ayarlanmalıdır. Önerilen floridin 6 ay-16 yaş arası düzenli olarak kullanılması gerekir. Unutmayın, içme suyu florid konsantrasyonu düşük olan bölgelerde yaşayan veya florid konsantrasyonu düşük şişelenmiş sulardan tüketen bebekler ve çocuklar ek floride gereksinim duyarlar. Peki bileşiminde florid bulunan diş macunları, gargaralar vb. ürünler ne olacak? Bu ürünlerin kullanımı için size birkaç öneri Üç yaşından küçük çocuklar etkin tükürme yapamadıkları için, diş fırçalama sırasında gereğinden fazla diş macunu yutabilirler. Bu nedenle, diş fırçalama sırasında yardıma ihtiyaçları vardır. Diş hekiminizin 3 yaşından küçük bir çocuk için önerdiği diş macununu öğrenin. Özellikle bu yaştaki çocuklar için özel olarak üretilmiş bir diş macunu önerecektir. Üç yaşından büyük çocuklar için üzerinde kabul onayı bulunan floridli bir diş macunu kullanabilirsiniz. • Çocuklar her bir diş fırçalamada, diş fırçası üzerine bir bezelye tanesi kadar diş macunu sürmelidirler. Diş fırçaladıktan sonra kalan macunu tükürmelidirler. Altı yaşından küçük çocuklar floridli gargaraları kullanmamalıdırlar. Bununla birlikte, daha büyük ve diş çürüğü riski yüksek çocuklarda bu gargaraların kullanımı diş çürüğünü önlemede yarar sağlamaktadır. İçme suyundan yeterli düzeyde florid alan ve düzenli olarak floridli bir diş macunu ile dişlerini fırçalayan 3 yaşından büyük bir çocuğun diş çürüğü riski düşüktür. Diş macunu dışında florid içeren herhangi bir ağız bakım ürününü kullanmadan önce diş hekiminize danışın. Aile hekiminiz veya bir çocuk diş hekimi, çocuğunuzun florid gereksinimini belirleyebilecek en iyi kaynaktır. Florid dozaşımı Sekiz yaşından önce alınan aşırı miktarda florid kalıcı dişlerde, renklenme ve yapısal bozukluklara mine florozu neden olmaktadır. Mine florozu, çoğunlukla, içme suyu florid konsantrasyonu yeterli ve günlük diş fırçalaması düzenli olup gereksiz yere ek florid kullanan çocuklarda oluşmaktadır. Floridli diş macunu ve gargaraların yanlış kullanımı da daha nadir karşılaşılmakla birlikte floroza neden olabilmektedir. Oldukça nadir gözlenmesine karşın, kısa bir süre içinde aşırı miktarda florid tüketilmesi florid zehirlenmesine neden olmaktadır. Belirtileri, bulantı, kusma, ishal, karın ağrısı, tükrük miktarında artış veya susama hissidir. Belirtiler, florid alındıktan 30 dakika sonra başlar ve 24 saat sürebilir. Çocuğunuzun aşırı florid tükettiğinden şüpheleniyorsanız 118 Acil’i arayınız. Floridli ürünlerin çocuğunuzun erişemeyeceği yerde veya kilitli olduğundan emin olunuz. Çocuğunuzu floridli diş macunu ile dişlerini fırçalarken veya floridli bir ürün kullanırken mutlaka gözleyiniz. Çocuklarda röntgen kullanımı Röntgen, hekimler için değerli bir tanı aracıdır. Diş hekimleri, Çocuğunuzun dişlerinin nasıl sürdüğünü, Çocuğunuzun sürmemiş dişlerinin sayı, boyut ve kemik içindeki konumlanışlarını, Ağız ve diş yaralanmalarının takibini, Ağız ve diş hastalıklarının saptanmasını, Ortodontik tedavi planlamasını, Görsel muayene ile belirleyemediği sorunların araştırmasını, Kemik hastalıklarının tanımlanmasını röntgen aracılığıyla tespit ederler. Çocuğunuza röntgen çekilmesi için belirli bir zaman veya dönem yoktur. Röntgen, çocuğunuzun bireysel ihtiyaçlarına göre alınır. Çocuğunuzda çok sayıda diş çürüğü ve dolgu varsa ve çürük riski yüksekse, hekiminiz, çocuğunuzdan, sorunu kontrol altına alana kadar, her altı ayda bir röntgen tetkiki isteyecektir. Çocuğunuz dişlerine ne kadar iyi bakıyor ve beslenmesine özen gösteriyorsa; o kadar az röntgen tetkikine gerek duyulacaktır. Gerekli olduğu halde yapılmayan röntgen tetkikleri, mevcut sorunun daha da kötüleşmesine neden olacaktır. Hedeflenen amaca göre diş hekimi 5 tip röntgen tetkiki isteyebilir 1. Isırma röntgeni Arka dişlerin birbirine değen bakan yüzeylerinin incelenmesinde gereklidir. Genellikle başlangıç çürüklerinin belirlenmesinde tercih edilir. 2. Periapikal röntgen Bir ile üç adet komşu dişin ve destekleyici dokularının incelenmesinde kullanılır. Bu röntgen tipi ile aynı zamanda süt dişleri altında gelişmekte olan kalıcı dişlerin durumu da irdelenebilmektedir. Apse ve diş eti hastalıkları da incelenebilir. 3. Panoramik röntgen Tüm dişler, çene eklemi temporomandibuler eklem-TME, üst çenede yer alan havalanma boşlukları sinüsler ve çene kemikleri incelenebilir. Ortodontik problemi veya kafa-yüz yaralanması olan çocuklarla fiziksel veya zihinsel engellilerde kullanımı tercih edilmektedir. Film ağız içine yerleştirilmediğinden kolay kusan veya küçük ağızlı çocuklarda kullanımı kolaydır. 4. Okluzal röntgen aynı çenedeki çok sayıda dişin incelenmesinde tercih edilir. Panoramik film alınamayan durumlarda kullanılabilir. 5. Ortodontik röntgen sefalometrik röntgen Kafayı yandan gösteren bu filmde çenelerin büyümesi ve kemiklerin kafatası ile olan ilişkisi incelenir. Ortodontistler bu filmle tedaviyi planlarlar ve tam tanıyı koyarlar. Diş röntgenleri, güvenlidir ve çocuğunuza en az miktarda radyasyon saçarlar. Tüm güvenlik önlemleri alındığında ve hızlı film kullanıldığında hastanın aldığı radyasyon miktarı azaltılmış olur. Çocuklarda kurşun önlükler veya koruyucularla tiroidler ve genital bölge korumaya alınmalıdır. Çocuklarda süt ve kalıcı dişlerin tedavisi Çocuklarda süt ve kalıcı dişlerin tedavisini gerektirecek pek çok neden vardır. Diş çürüğü caries, kırık ve/veya çatlak dişler travma, dişlerin küçük veya biçimsiz görünmesine neden olan gelişimsel bozukluklar ve belirgin renklenme bunlardan en önemlileridir. Süt dişleri, kalan sağlıklı doku miktarına bağlı olarak dolgu veya kron ile tedavi edilebilirler. Kalıcı dişlerle karşılaştırıldığında, süt dişleri küçüktür ve mine dişin dış yüzeyi ve mine altındaki dentin tabakasının kalınlığı daha azdır. Bu nedenle süt dişlerine kron, daha sıklıkla uygulanmaktadır. Süt dişlerine dolgu veya kron uygulanması, dişin zamanından geç düşmesine neden olmaz. Çocuklarda kalıcı dişlerde dolgu işleminin yetişkinlere uygulanan dolgu işleminden bir farkı yoktur. Bununla birlikte, kron uygulaması çok farklıdır. Çocuklarda uygulanan paslanmaz çelik kronlar tek seansta bitirilmektedir. Yetişkinlerde ise kron uygulaması birden çok seansta tamamlanmaktadır. Dolgu Süt ve kalıcı dişlere metal amalgam veya plastik kompozit, cam iyonomer, rezin modifiye cam iyonomer esaslı dolgular uygulanabilir. Metal esaslı dolgular amalgam 100 yılı aşkın bir süredir dolgu malzemesi olarak kullanılmaktadır. Çocuklarda kullanımı kolaydır. Plastik esaslı dolgulara göre yapımı daha kısa sürede tamamlanır. Ucuzdur. Diş çürüğü dişin pek çok yüzeyini kapsıyorsa ve/veya diş çürüğü arka iki dişin birbirine bakan iki yüzeyinde ise plastik esaslı dolgulara göre daha güvenilirdir. İçeriğinde bulunan civa nedeniyle endişe duyulmakla birlikte, herhangi bir hastalığa neden olduğuna dair bilimsel olarak kanıtlanmış bir veri yoktur. Plastik esaslı dolgular Diş rengindedirler. Diş dokularına bağlanırlar. Florid salan plastik esaslı dolgular bulunduğu dişte çürük gelişimini önleyebilmektedir. Ancak, amalgama göre daha pahalıdırlar. Yapımları daha karmaşık olduğu için çocuğunuz hekim koltuğunda daha fazla oturacaktır. Metal kronlar Halk arasında kaplama olarak bilinen kron, dişe benzeyen ve tüm diş yüzeyini bir şapka gibi örten tedavi şeklidir. Yaygın ve derin çürüğü olan dişler ile yaygın doku harabiyeti olan dişlerde tercih edilen bir uygulama şeklidir. Süt dişleri için, önceden şekillendirilmiş paslanmaz çelik kronlar tercih edilir. Elli yıldır çocuklarda kullanılan bu tip kronları yerleştirmek kolaydır. Amalgam bir dolgunun yapımı için gerekli zamanın yarısı kadar sürenin yeterli olduğu ifade edilmiştir. Tüm diş yüzeyini kapladığı için diş çürüğü gelişimini engeller. Çocuğunuz, kron yerleştirildikten sonra 24 saat sürebilecek hafif şiddetli bir ağrı hissedebilir. Hekiminizin önereceği bir ağrı kesici ile sorun çözülebilir. Ağrının uzun sürdüğü ve/veya şiddetlendiği durumlarda hekiminize tekrar başvurmalısınız. Lokal anestezi Hekiminiz, çocuğunuzun dişetine veya yanağının iç kısmına, jel ya da merhem sürecektir. Daha sonra, lokal anestezi yaparak, dolgu yapılacak dişi ve dişi çevreleyen bölgeyi uygun bir süre için uyuşturacaktır. Endişe anksiyete ile başa çıkma Çocuk diş hekimleri, çocuğunuzun sadece dişleri ile ilgilenmezler. Çocuğunuzun bakımına ve sağlığına odaklanırlar. Çocuğunuzda gelişen endişeyi veya muayene ve tedavi sırasında oluşabilecek herhangi bir zor durumun aşılmasını kolaylaştırırlar. Genellikle "anlat, göster, uygula" yöntemini kullanırlar. Çocuğunuzu yatıştırmak amacıyla sakin bir ses tonu kullanırlar. "Olumlu güçlendirme" yöntemleri, çocuğun davranışlarını şekillendirebilmekte ve tedaviyi kabullenmesine yardımcı olabilmektedir. Bununla birlikte, bazı çocuklarda sedasyon işlemi gerekebilmektedir. Eğer çocuğunuzda çok sayıda ve yaygın diş çürükleri bulunuyor ve çocuğunuz bu işlemleri muayenehane ortamında yaptırmıyorsa, genel anestezi ile tedavi uygulaması önerilmektedir. Pulpayı ilgilendiren endodontik tedaviler Pulpa dokusu, dişin ortasında yer alan damar ve sinirleri ifade eder. Bu doku, dişe gerekli oksijeni ve besini sağlar. Pulpa, travma, diş çürüğü veya başka bir nedenle etkilendiğinde dişin ağız içinde korunması amacıyla endodontik tedavi uygulanır. Bu tedavinin uygulanacağı dişte, genellikle ağrı ve ısı değişimlerine hassasiyet mevcuttur. Endodontik tedavinin şekline, pulpanın etkilenme derecesine göre karar verilir. Çocuğunuzun ağrı hikayesi, dişinin muayenesi ve röntgen sonuçları belirleyicidir. Endodontik tedavinin şeklini, pulpanın sağlık derecesi belirler. Canlı vital pulpa tedavisinde pulpa korunur. Cansız devital pulpa tedavisinde hastalıklı pulpa kalıntıları uzaklaştırılır ancak kalan diş dokuları işlevine devam eder. Her iki yöntem ile tedavisi mümkün olmayan dişler çekilir. Endodontik tedaviler süt dişlerine de uygulanmaktadır. Kök kanalı tedavisi yoksa diş çekimi mi? Hekiminiz, "diş çekimi ve yer tutucu tedavisi mi? " yoksa "kök kanal tedavisi ile dişin ağız içinde tutulması mı? " sorularını ebeveyn ile birlikte tartışacak ve gerekli tedavi şekline karar verecektir. Eğer çocuğunuzda ciddi sağlık sorunları kanser tedavisi, kalp hastalığı vb. mevcut ise hekiminiz kök kanal tedavisi yerine dişin çekimine karar verecektir. Eğer çocuğunuzda herhangi bir sağlık problemi yok ise ve dişin çekilmesi çocuğunuzun yemek yeme ve konuşma becerilerini etkileyecek ise hekiminiz kök kanal tedavisini tercih edebilecektir. Endodontik tedaviden sonra Çocuğunuz tedavi seansları arasında ve tedavi tamamlandıktan sonra ağrı hissedebilir. Rahatsızlık ve ağrı hissi kısa sürelidir ve ağrı kesiciler ile kontrol edilebilir. 3. Süt dişlerinin çekimi • Çocuklarda sedasyon teknikleri Bilinçli sedasyon Çocuğunuz endişeli ise ve tedavi için gerekli süreyi hekime tanımıyorsa, diş hekimi çocuğunuz uykulu hale getirecek ilaçların kullanımını önerebilir. Çocuğunuz, konuşabilir ve uyaranlara yanıt verebilir durumdadır. Tüm koruyucu refleksleri çalışmaktadır. Nitröz oksit Kahkaha gazı Bu gaz ile çocuğunuz korkularını yenebilmektedir. Tedaviyi kabullenmektedir. Nitröz oksit, güvenlidir ve daima oksijenle birlikte verilir. Çocuklarda bulantıya neden olabileceği için, işlemden önce çocukların aç olması tercih edilir. Ayrıca çocuğunuzun burnu açık olmalı ve rahat solunum yapabilmelidir. Ağızdan oral sedasyon Çocuğun endişe düzeyi yüksek ise nitröz oksit yeterli olmaz. Bu tip sedasyonda çocuğunuz uykuludur ve basit emirlere yanıt verebilir. İşlemden önce hekiminizden bilgi alın. Genel anestezi Çocuğunuz, tüm yöntemler denenmesine karşın güvenli bir şekilde tedavi edilmesine izin vermiyorsa, uyanık iken bir çocuğun tolere edemeyeceği tedaviler cerrahi işlemler gibi gerekli ise, uzun süreli ve çok sayıda randevu gerekli ise ve çocuğunuz engelli ise diş hekiminiz genel anestezi ile diş tedavisi önerebilir. Karar vermeden önce diş hekiminin bu konudaki becerisini ve genel anesteziyi verecek hekimin deneyimini sorgulayınız. Erken süt dişi kayıplarında boşlukların korunması 1. Çocuklar süt dişlerini niye kaybederler? Diş çürüğü veya travma nedeniyle çocuklar süt dişlerini zamanından önce kaybedebilirler. Bu durumda hekiminiz yer tutucu önerecektir. Süt dişleri er ya da geç kendiliğinden düşmeyecek mi? Neden tedavi edilmeleri gerekiyor? Evet düşecekler. Ancak, süt dişleri, çocuğunuzun etkin çiğneyebilme ve doğru konuşabilme becerilerini geliştirebilmesi için çok önemlidir. Süt dişleri kalıcı dişlerin ağız içinde doğru konumlanmasına yardımcı olmaktadır. Estetik bir gülüş sağlıklı süt dişleri ile sağlanabilir. Süt dişinde oluşan bir çürük aynı zamanda enfeksiyon anlamına da gelmektedir. Süt dişinde gelişen enfeksiyonun çocuğunuzun genel sağlığını da kötü etkileyeceğini unutmayın. Bu nedenlerle, süt dişleri, zamanı gelinceye kadar sağlıklı bir şekilde ağız içinde korunmalıdır. Çürüyen süt dişleri tedavi edilmelidir. Bir süt dişinin kaybı kalıcı dişlerde nasıl bir soruna neden olur? Erken süt dişi kaybında, kaybedilen süt dişinin boşluğuna komşu dişler eğilir ve mevcut yerin daralmasına neden olurlar. Aynı şekilde karşı çenedeki diş de boşluktaki yeri doldurmak için uzayacaktır. Bu durumda kalıcı dişlerde çapraşıklıklar meydana gelecektir. Ortodontik tedavisiz düzelmeyen sorunlar oluşabilecektir. Çocuklarda koruyucu uygulamalar Florid uygulamaları • Topikal florid uygulamaları Diş yüzeyine uygulanan floridli ürünlerdir. Macun, gargara, jel ve vernikler bu grupta yer alır. Diş yüzeyine uygulanan florid yutularak bir miktar sistemik etki de göstermektedir. Fissür-pit örtücü uygulamasına ve floridli diş macunu kullanımına ek olarak diş hekiminiz yılda iki defa florid jeli uygulayarak, çocuğunuzda diş çürüğü gelişimi riskini düşürmüş olacaktır. Sistemik florid uygulamaları İçme suyuna florid eklenmesi, floridli pastil, tablet ve damlalar, sofra tuzuna ve süte florid eklenmesi, multivitamin-florid kombinasyonları bu grupta yer alır. Sistemik florid kullanımı konusunda mutlaka bir çocuk hekiminden görüş alınız. 2. Fissür-pit örtücüler • Fissür-pit örtücü nedir? Fissür örtücü, diş çürüğü gelişme riskinin yüksek olduğu küçük azı ve azı dişlerinin çiğneyici yüzeylerini kaplayan şeffaf veya hafif renk verilmiş plastik esaslı bir malzemedir. Bu dişlerin çiğneyici yüzeylerinde oluklar ve çizgiler fissür ve pit mevcuttur. Bu oluk ve çizgilerin içinde gıdalar kolaylıkla birikmektedir. Diş fırçası ile bu olukların ve çizgilerin içinin temizlenmesi mümkün değildir. Bu nedenle, bu bölgelerde diş çürüğü kolaylıkla oluşmaktadır. Fissür-pit örtücülerle gıda birikimi dolayısıyla diş çürüğü gelişimi engellenmiş olur. Ne için kullanılır? Genellikle çocuklarda diş çürüğünü önlemek için kullanılır. Sadece diş çürüğünü etkin bir şekilde önlemekle kalmazlar. Aynı zamanda, dolgulara oranla düşük maliyetlidirler. Azı dişleri ağız içinde görünür görünmez ve tükürük izolasyonunun sağlanabildiği her çocukta hemen uygulanmalıdır. Çocuğunuzun diş çürüğü riski yüksek ise, diş hekiminiz çocuğunuzun küçük azı dişlerini de örtmek isteyecektir. Diş hekimleri, süt azıların örtülmesini önermezler. Bununla birlikte, çok sayıda süt dişi çürüğü bulunan çocuklarda kullanılabilir. Aynı şekilde, diş çürüğü riski yüksek yetişkinler için de kullanılabilen bir koruyucu uygulamadır. Yer tutucular Yer tutucu nedir? Çocuğunuzun ağzına göre uyumlandırılmış veya hazırlanmış metal veya plastik malzemeden hazırlanmış apareylerdir. Küçüktürler ve görünüşleri rahatsız edici değildir. Çocuklar, ilk birkaç günden sonra varlıklarına alışırlar. Yer tutucunun görevi nedir? Kaybedilen süt dişinin bıraktığı boşluğu korurlar. Yer tutucular özel bir bakım gerektirir mi? Pedodontistlerin yer tutucu bakımı için 4 kuralı vardır çiğnemeyin ve yapışkan gıda yemeyin, 2. Yer tutucunuzu dilinizle veya parmaklarınızla itip çekmeyin, 3. Yer tutucunuzu temiz tutun ve fırçalayın, 4. Düzenli olarak diş hekiminize kontrol ettirin.
Kaç dişimiz var diye hiç merak ettiniz mi? Cevap, yaş dahil olmak üzere pek çok faktöre dayanıyor. Çocukların ve yetişkinlerin farklı dişleri vardır. Öyleyse çocukların kaç kaç dişi vardır? Bebek Dişleri Bebeklerin 6 aylıkken dişleri çıkmaya başlar. Bu dişler geçici dişlerdir ve zamanla düşerler. Çoğu kişi bu dişleri süt dişi olarak adlandırır. Toplamda çocukların, üstte 10 altta 10 olmak üzere toplam 20 adet süt dişi olur. Bu dişler, süt dişleri düşünce yerine çıkacak olan yetişkin dişleri için yer tutar. Bu dişlerin eninde sonunda düşeceği için, yetişkin dişlerinden daha az bakım gerektirdiğini düşünmemelisiniz. Çocuğunuzun dişleri çıkmaya başladıktan hemen sonra sağlıklı yeme ve diş fırçalama alışkanlıkları geliştirilmelidir. Altı yaş civarında çoğu çocuk süt dişlerini dökmeye başlayacak ve daha sonra bu dişlerin yerine yeni yetişkin dişleri çıkacaktır. Bu süreç ergenliğin ilk yıllarına kadar sürebilir. Yetişkin Dişleri Yetişkinlerin çocuklardan daha fazla dişi vardır ve çoğu yetişkinin toplam 32 dişi olur. Bunların arasında 8 adet kesici diş, 4 köpek dişi, 8 adet küçük azı dişi, ve 4 tanesi yirmi yaş dişi olmak üzere 12 azı dişi vardır. Çoğu insan ergenlik çağına geldiği zaman tüm yetişkin dişlerine kavuşmuştur. Yetişkinlerin yirmi yaş dişlerini çektirmesi sık rastlanan bir durumdur çünkü her zaman bu dişler için yeterli yer olmayabilir; bu da dişlerin hizasını bozabilir. Sonuçta toplam kaç dişimiz var? Genellikle çocukların 20, yetişkinlerin 32 eğer yirmi yaş dişleri çekilmişse 28 dişi vardır. Ve her bir dişin ilginize ihtiyacı vardır.
Üst küçük azı dişleri kaç köklüdür? Küçük azı dişleri, üst taraftaki ilki hariç, genelde tek köke sahiptir. Üst taraftaki ilk küçük azı dişinin genelde iki kökü olsa da bazen tek kökü olduğu da görülebilir. Diğer yandan azı dişlerinin en az iki kökü bulunur. Alt büyük azı dişi kaç köklüdür? Genellikle alt çene birinci ve ikinci büyük azı dişleri mezialde ve distalde olmak üzere 2 ayrı köke sahiptir5. Alt çene büyük azı dişlerinde, üçüncü bir kök varlığının çok nadir de olsa rastlanıldığı rapor edilmiştir5,6. Hangi dişler kaç köklü? 6-7 yaşlarından itibaren ise ilk daimi dişler sürmeye başlar ve 12-13 yaş civarında tüm süt dişlerinin daimi dişlerle değişmesi tamamlanır. Ön dişlerimiz tek köklü, küçükazı dişlerimiz 2 köklü, azı dişlerimiz ise 3-5 köklüdür. Azı dişleri dokulur mu? ARKA AZI DİŞLER 10,5 yaşından sonra dökülür ve yenisi çıkar. AZI VE KÖPEK DİŞLERİ Köpek dişleri 10,5 azı dişleri ise 9,5 yaşından itibaren dökülmeye başlar. … ARKA DİŞLER 10 yaşında dökülmeye başlar ve yerine yeni arka dişleri gelir. Küçük azı dişleri çekilir mi? Kurtarılmaz durumlarda görülen dişler çekilmek zorunda kalırlar. Azı dişi kanal tedavisi, diş kökünün kurtarılabileceği durumlarda uygulanabilir. Dişin çekilip çekilmeyeceği veya kanal tedavisi, implant gibi tedavilerin yapılması ancak hekimin incelemesi ve muayenesi sonrası netlik kazanacaktır. Küçük azı dişi çekimi acır mı? Evet, diş çekilmesi uyuşturulmazsa ağrılı bir işlemdir. Bununla birlikte, diş hekiminiz genellikle ağrıyı ortadan kaldırma prosedürü sırasında size lokal anestezi verecektir. Büyük azı dişi hangisi? 5-6 yaşında süt dişlerinin en gerisinden çıkan 1. BÜYÜK AZI dişidir. Bu diş tüm süt dişleri ağızda iken çıkan bir dişdir. Genellikle ebeveynler tarafından süt dişi sanılır. 17 numaralı diş hangisi? “1” ile gösterilen diş maksiller sağ üçüncü azı dişidir ve üst çenede sola doğru sayılarak devam edilir. Sonra 17 sayısı ile gösterilen diş mandibular sol üçüncü azı dişidir ve saymaya tekrar başlanarak alt çenede sağ tarafa doğru sayılır. Üst dişler kaç köklüdür? Maksiller azı dişlerinin genellikle üç kökü vardır. Fazladan köklere süpernümerer kökler denir. İnsanların genellikle 20 süt birincil, “bebek” ya da “geçici” ve 32 kalıcı yetişkin dişleri vardır. 6 numaralı diş hangisi? Kalıcı dişler için, üst sağ dişler “1” rakamıyla, üst sol dişler “2” rakamıyla, alt sol dişler “3” rakamıyla, alt sağ dişler “4” rakamıyla başlar. Süt dişler için üst sağ, süt sol, alt sol, alt sağ çeyreklerine karşılık gelen rakamlar sırasıyla 5, 6, 7, 8 şeklinde gider. Azı dişleri kaç yaşına kadar çıkar? Altı yaşından itibaren çocuk, karışık dişlenme dönemine geçer. Altı yaşında 1’inci büyük azı, 7-8 yaşında kesici dişler, 9-11 yaşları arasında küçük azılar ve köpek dişleri, 12 yaşında ise 2’nci büyük azı dişleri çıkar. Çocuklarda diş çıkarma dönemi 12 yaşında dişlerin düşmesiyle son bulmuş olur. Hangi dişler dökülür? Hangi Süt Dişleri Dökülür? 5 – 6 Yaş Arası Ön – üst kesici dişler. 6 – 7 Yaş Arası Kesici yan dişler. 9 Yaş ve Üzeri Köpek dişleri ve ilk azı dişleri. 5 – 10 Yaşından Sonra Arka azı dişler ve üst azı dişleri. 1 küçük azı dişi ne zaman düşer? Süt dişlerinin sürülme ve düşme zamanları Üst Dişler Orta Kesici Diş 8 ile 12. ay arasında çıkar ve 6 ile 7 yaşı arasında düşer Yan Kesici Diş 9 ile 13. ay arasında çıkar ve 7 ile 8 yaşı arasında düşer Köpek Dişi 16 ile 22. ay arasında çıkar ve 10 ile 12 yaşı arasında düşer Birinci Azı Dişi 13 ile 19. ay … Azı dişi çekimi zor mu? Bölge tamamen uyuştuktan sonra ise diş çekimi işlemi gerçekleşir. Hastalar işlem sırasında, bölgenin uyuşuk olması sebebiyle herhangi bir ağrı veya acı hissetmezler. Oldukça kısa süren çekim işlemi için hastalar dinlenmeleri için eve gönderilirler. Azı dişi çekimi sonrası ağrı ne kadar sürer? Diş çekildikten sonra ağrı normalde ne kadar sürer? Basit bir diş çekimi için ağrı bir ila üç gün arasında sürebilir. Özellikle hassas hastalar bölgede daha uzun süre – muhtemelen bir haftaya kadar – kalıcı bir ağrı veya hassasiyet bulabilir.
BİZE SORUN Ağız ve Diş Hastalalığı konusunda en çok merak edilenleri sizin için derledik. Çocuklarımız 6-7 yaşlarına geldiğinde önce alt çenede ön bölgedeki süt kesici dişleri sallanarak düşer ve yerlerini daimi dişlere bırakırlar. Ortalama 6 ay sonra da üst çenedeki süt kesiciler değişir. 6 yaşında ayrıca süt dişi dizisinin en arka bölgesinde sürerek yerlerini alırlar. “6 yaş dişi” adı verilen bu dişler daimi dişlerdir ve sürdükten sonra değişmezler. Bu dişler çenelerin en arka bölümünde bulunmaları sebebiyle temizlenmelerinin zor olması ve anne babanın dikkatinden kaçması nedeniyle çok çabuk çürüyebilirler. Orta ve yan kesici dişlerin değişmelerinden sonra, sıra ile küçük azı dişleri 9-10 yaş, köpek dişleri 10-11 yaş ve büyük azı 12-13 yaş yerlerini daimi dişlere bırakırlar. Son olarak 20 yaş civarında 3. büyük azı dişleri akıl dişleri, 20 yaş dişleri sürer. Böylece 20 tane süt dişi 32 tane sürekli diş ile yer değiştirmiş olur. Süt dişleri, yerlerine gelecek olan daimi dişlere rehberlik ettikleri için, değişme zamanları gelmeden önce çekilmemelidir. Fakat bazen çeşitli nedenlerle erken çekilmeleri gerekebilir. Bu gibi durumlarda çekim boşluğunun önünde ve arkasındaki dişler bu boşluğu kapatmak için devrilirler ve altlarından gelecek daimi diş normal yerinden süremez. Bu nedenle çapraşıklıklar ortodontik bozukluklar ortaya çıkabilir veya daimi dişler gömük kalabilir. Ayrıca yeterli çiğneme fonksiyonu olmadığından çocuğun beslenmesi de bozulabilir. Bu sorunları önlemek için çocuklara gereksinimine göre sabit veya hareketli, dişli veya dişsiz yer tutucular yapılır. Kötü ağız kokusunun çeşitli nedenlerden kaynaklanabilir. Diş çürükleri, kötü ağız bakımı, diş eti hastalıkları, ağız içindeki çeşitli iltihabi olaylar, üst solunum yolu enfeksiyonları, mide rahatsızlıkları kötü ağız kokusuna yol açabilir. Kötü ağız kokusunun en sık nedeni dişlerin çevresindeki gıda birikintilerinin iyi temizlenmemesidir. Ne kadar iyi fırçalansa da, dişlerin birbirine bakan yüzeyleri iyi temizlenemez. Bu nedenle diş ipi kullanımı da diş fırçalamak kadar önemsenmeli ve özenle uygulanmalıdır. Kötü ağız kokusu şikayeti olan hastalarda etken olabilecek tüm iltihabi oluşumlar ortadan kaldırılmalıdır. Hastanın çürük dişleri tedavi edilmeli, diş eti tedavileri yapılmalı ve hastanın ağız – diş sağlığının korunması için eğitim verilmeli, periyodik kontrollerle bu eğitimin uygulanma derecesi izlenmelidir. Ağızda olması muhtemel kötü ağız kokusu etkenleri ortadan kaldırıldıktan sonra da şikayet devam ediyorsa, bir iç hastalıkları uzmanı ile iletişim kurularak, hastanın olası sistemik hastalıkları saptanmalıdır. Bu şekilde kötü ağız kokusu giderilebilir. İmplant tedavisi ciddi sağlık sorunu olmayan ve yeterli kemik dokusu olan her hastaya yapılabilir. Kontrol altında olmayan yüksek tansiyon ve yüksek kan şekeri bu sorunların en başında gelir. Ancak bu tansiyon ya da şeker hastalarına implant yapılamaz demek değildir. İlacını düzenli kullanan, düzenli kontrollerine giden ve tansiyon, şeker düzeyleri belli sevilerde kalan kişilere implant tedavisi uygulanabilir. Sigara kullanımı implantın kemikle kaynaşması için risk oluşturmaktadır. Özellikle implant yapıldıktan sonraki bir hafta boyunca kesinlikle sigara içilmemelidir, hatta implantlarınızın çok uzun ömürlü olabilmesi için gereken bu şartın, sigarayı tamamen bırakmak için bir fırsat olması da mümkündür. Ayrıca kemik erimesi osteoporoz olan kişilerde de implant uygulamaları dikkatli yapılmalıdır. Bu sayılanların dışındaki tüm kişilere implant uygulamaları rahatlıkla yapılabilir. İmplant tedavisi her yaşta yapılabildiği gibi tek diş eksikliğinden, tüm dişlerini kaybetmiş hastalarda güvenle kullanılan bir tedavi yöntemidir. İmplant tedavisi sayesinde köprü amaçlı dişlerin kesilmesi sonucu oluşan zararlar önlenebilir ayrıca hareketli protez kullanmakta zorluk çeken veya hiç kullanamayan hastalarda protezin oynamasını engelleyerek kulanım kolaylığı sağlar. Ağzında hiç dişi olmayan hastalarda dahi implantlar üzerine sabit köprü protezleri yapılabilir. Gömülü dişler çene darlığı ya da pozisyon bozukluğu nedeni ile ağızda yerini alamamış dişlerdir. Gömülü 20 yaş dişleri yıllarca hiç sorun çıkarmadan ağızda kalabilir ancak çok ciddi problemlere de neden olabilirler. Gömülü 20 yaş dişleri komşuluğundaki dişte çürümeye sebep olabileceği gibi kemikte enfeksiyon da oluşturabilir. Ayrıca gömülü dişler etrafında çoğunlukla kistler, bazen de ameloblastoma gibi tümör oluşumları da gözlemlenebilmektedir. Ortodontik tedavi görmüş ya da görecek kişilerde de gömülü 20 yaş dişlerinin alınması gerekebilir. Aksi halde baskı yaparak dişlerin çapraşıklığına neden olabilirler. Yine gömülü 20 yaş dişleri hastaya yapılması planlanan protezlerin kullanımını zorlaştırabilir veya yenilenmesine sebep olabilir. Sonuç olarak gömülü 20 yaş dişleri hastaya rahatsızlık verdiği veya yapılan tedavinin başarısını olumsuz yönde etkilediği zaman çekilmelidir. Aksi takdirde periyodik kontrollerle takip edilmek kaydıyla ağızda bırakılabilir. Gömülü diş operasyonları lokal anestezi altında kısa bir operasyonla alınır ve bir haftalık bir sürede iyileşir. Diş taşı temizliği ağızda dişler üzerinde biriken diş taşlarının ultrasonik aletler ve el aletleri ile temizlenmesi ve dişlerin üzerinde çay, kahve ve sigara gibi boyayıcı maddeler nedeniyle oluşan renklenmelerin giderilmesidir. Ağız ve diş sağlığını korumak için en etkili işlem, kişinin dişlerini düzenli olarak ve doğru yöntemle fırçalamasıdır. Buna rağmen diş taşları oluşma olasılığına karşı 6 ayda bir kez diş hekimine kontrol için başvurulması önerilir. Bu şekilde yapılan tedavilerin diş dokularına hiçbir zararı yoktur. Aksine biriken diş taşlarının temizlenmemesi dişeti hastalığına, dolayısı ile diş eti çekilmelerine, kötü ağız kokusuna ve uzun vadede dilerin kendiliklerinden sallanarak dökülmelerine neden olur. Ancak iyi bir fırçalama yapılmadığı için diş taşı temizliğinin sık aralıklarla uygulanması kesinlikle önerilmemekte... Çenelerin konumundan kaynaklanan bozukluklar ortopedik bozukluk büyüme gelişim döneminde tedavi edilirken, çenelerin normal olduğu sadece diş diziliminden kaynaklanan bozukluklar her yaşta tedavi edilebilir. Ortodontik bozuklukların oluşumunda genetik ve çevresel faktörlerin etkisi vardır. Annesinden küçük çeneyi, babasından iri dişleri alan bir çocukta dişler çapraşık çıkabilir genetik faktörler veya erken süt dişi kaybına bağlı olarak alttan gelecek daimi dişlerin yerlerinin korunamaması sonucu dişler çapraşık çıkabilir çevresel faktörler. Özellikle fazla şekerli yiyeceklerle beslenme, ortodontik bozukluklara neden olmaktadır. Fazla şekerli beslenme sonucu diş çürüğü oluşur. Çürük nedeniyle diş kayıplarıçekim olduğunda, çekim boşluğuna komşu dişlerin hareketi sonucu ortodontik bozukluklar oluşur. Ayrıca Proteinler, D, A, B1, B2 vitaminleri ve Kalsiyum eksikliğinin, diş ve çene bozuklukları oluşumunu kolaylaştırdığı yönünde araştırmalar vardır. Çapraşık dişlerin büyüme ile düzelmesi mümkün değildir. Özellikle 16 yaşından sonra alt ve üst çene boyutlarında azalmalar tespit edilmiştir. Tellerin direkt olarak diş çürütücü bir etkisi yoktur. Sadece besin birikimini artırdıklarından dişler yeteri kadar fırçalanmadığında çürük oluşumu için müsait bir ortam oluştururlar. Bu yüzden her öğünden sonra dişlerinizi fırçalamalısınız. Metale karşı alerjiniz yoksa endişelenmenizi gerektirecek bir durum yoktur. Çünkü ortodontide kullanılan bütün metaller hastaların sağlığı düşünülerek üretilmiştir. Tellerin takılıp çıkarılması sırasında hastalara ağrı verecek bir durum söz konusu değildir. Bu yüzden ortodontik tedavi sırasında iğne yapmaya gerek yoktur. Tellerin direkt olarak diş etleri üzerine bir zararı yoktur. Besin birikimini artırdıkları için dişler iyi fırçalanmadığında diş ve dişeti hastalıkları için uygun bir ortam oluştururlar. Ağız kokusunun birçok nedeni vardır. Genel sağlığınızı ilgilendiren bir hastalıkseker has. gibi ağız kokusuna neden olabilir veya dişler iyi fırçalanmadığında oluşan diş ve dişeti hastalıkları ağız kokusu yapabilir. Teller genelde konuşmayı etkilemez. Dilin hareket sınırları içerisinde kullanılan bazı teller dil önleyici, nance gibiBkz Sözlük takıldıktan sonraki ilk günlerde konuşmayı olumsuz etkileyebilir. Fakat dilin bölgeye tekrar uyum sağlamasıyla bu durum ortadan kalkar. Ağız hijyeni isimli sayfamızda konu ile ilgili ayrıntılı bilgi verilmiştir. Dişlerinize teller takıldıktan sonra, dikkat etmeniz gereken en önemli şey ağız temizliği ve yenilen gıdalara özen gösterilmesidir. Dişlerin çapraşık olduğu ağızlarda, düzgün dişli ağızlara göre besinler çok daha fazla birikmektedir. Çapraşık dişler üzerine, birçok girinti ve çıkıntıya sahip tellerin de yapıştırılmasıyla, aşırı bir besin birikimi olmaktadır. Bu besin artıklarının bakteriler tarafından parçalanmasıyla oluşan asitler, hem diş çürükleri ve dişeti hastalıklarıdişeti iltihabi için uygun bir ortam oluşturmakta hem de dişler üzerine yapıştırılan tellerinbraket kopmasına neden olmaktadır. Bu yüzden ağız temizliği gerektiği gibi yapılmalı, şekerli, asitli, yapışkan ve sert gıdalardan süresince aşağıdaki gıdalardan uzak durmanız gerekmektedir!•Sakız, lokum, çikolata gibi dişlerinize yapışarak temizlenmesi zor olan gıdaları dikkatli yemenizi öneririz.•Kola/Fanta gibi yoğun miktarda asit ve şeker içeren içecekler.•Sert gıdalar, kuru yemiş, cips ve sert şekerler.•Elma, erik, ayva gibi meyveler.küçük parçalara bölerek yenebilir Ortodontik yayfacebow veya yüz maskesiface mask kullanıyorsanız spor yapmanız zor olacaktır. Bunun dışında ağız koruyucusu kullanarak spor yapabilirsiniz. Tellerin takılma işlemi vakaya bağlı olarak 45 saat arasında değişir. Son yıllarda metal braketlere göre daha az dikkat çeken diş renginde porselen braketlerin kullanımı artmıştır. Ayrıca dişlerin dile bakan yüzeylerine yerleştirilen braket sistemleri lingual braket geliştirilmiştir. Çocuğa aksine tel takmadan önceki durumunun daha komik olduğu, tedavi ile bu komik durumdan kurtulabileceği anlatılmalıdır. Bu tedaviyi yaptırmaya herkesin gücünün yetmediği, bu yüzden arkadaşlarından daha şanslı olduğu söylenebilir. Ortodontistiniz, tedavi ettiği vakaların fotoğraflarını veya çocuğunuza istediği renklerdetuttuğu takım veya en sevdiği giysisinin rengi gibi teller takabileceğini göstererek yardımcı olabilir. Tedavi boyunca dişlerinizi düzenli olarak fırçalarsanız hiçbir leke kalmayacaktır. Tellerin takıldığı ilk günlerde dudakların ve yanakların iç yüzeylerinde hafif tahriş ve dişlerde çiğneme sırasında ağrı olabilir. Fakat bu şikâyetler en az 1 hafta içerisinde geçmekte hatta birçok hasta ağzında tel olduğunu bile unutmaktadır. Teller çıkarıldıktan sonra dişler eski pozisyonlarına dönmek isterler. Dişleri mevcut pozisyonlarında tutmak için sabit ya da hareketli pekiştirme apareyleri kullanılır. Bu apareyler önerilen sürelerde kullanılmazsa dişler tekrar bozulabilir. Çapraşık dişlerin temizlenmesi zor olduğundan diş çürüğü, diş eti iltihabi ve diş eti çekilmesi gibi durumlar daha kolay oluşacaktır. Çenelerin kapanış bozuklukları, çiğneme bozukluklarına neden olarak dişlerde aşınmalara ve eklem problemlerine yol açabilir. Ayrıca ortodontik bozukluklar bireyin kendine olan güvenini azaltarak psikososyal gelişimini olumsuz etkileyebilir. Çocuğun ilk ortodontik muayenesinin yaşlarında, alt ve üst ön dişler sürdükten sonra yapılmasında fayda vardır. Bu dönemde çenelerin gelişimi ve sürecek daimi dişler ile ilgili problemler fark edilebilir. Yapılacak erken bir teşhis ile ileride tedavi edilmesi daha zor olan iskeletsel bozukluklar kolayca tedavi edilebilir, diş çekimini gerektirecek durumlar önlenebilir. Ayrıca tedavi süresi de kısaltılıp tedavi maliyeti düşürülebilir. Sitemizin anomaliler bölümünde konu ile ilgili ayrıntılı bilgi verilmiştir. Ortodontik tedavi amacı ile diş çekilmesi hastalar tarafından tercih edilmeyen bir durumdur. Diş çekimine karar vermede, alt ve üst çenedeki çapraşıklık miktarı, alt ve üst çenenin büyüme şekli ve hastanın yüz profili gibi kriterler esas alınır. Elde edilen sonucun daha stabil olacağı, başarılı bir ortodontik tedavi için diş çekimi gerekebilir. Çocuğunuz burun yollarındaki birtakım problemler kemik eğriliği, burun eti gibi nedeniyle, normal burun solunumu yerine ağız solunumuna geçmiş olabilir. Büyüme ve gelişim çağında uzun süre ağız solunumu yapan çocuklarda üst çene darlığı ve alt çene ileriliği gibi ortodontik bozukluklar olabilir. Bu yüzden ortodontist ve Kulak Burun Boğaz uzmanı kontrolünde olmanızda fayda vardır. Kötü alışkanlıklar olarak isimlendirdiğimiz parmak emme, tırnak yeme, dudak emme ve ya ısırma, yalancı emzik kullanımı gibi alışkanlıkların çocuk 4 yaşına gelene kadar bıraktırılması gerekir. Devam etmesi halinde bu alışkanlıkların yaptığı bozukluklar kalıcı hale gelir ve çocuğun ciddi ve uzun süreli ortodontik tedavi görmesi gerekir. Parmak emme alışkanlığı biberon emen çocuklarda daha sık görülmektedir. Özellikle geceleri parmak emen çocuklarda vaktiyle biberon, besleme dışında onları rahatlatmak ve uyutmak için de kullanılmıştır. Çocuğunuzda parmak emme varsa bir ortodontiste muayene olmanızda fayda vardır. Randevular hastanın durumuna göre düzenlenmektedir. Sabit ortodontik tedavi gören hastalarda 4-6 hafta arasında değişmektedir. Daha sık kontrol gerektiren özel durumlarda ise randevular buna uygun olarak verilir. Seanslara daha sık gelip gitmekle, ağzınızdaki tellerin aşırı gerilmesi ile tedavi süresi kısalmaz. Aksine bu durum dişlerinize zara verir ve tedaviyi uzatabilir. Ortodontik tedavi, uzun dönemde sağladığı fiziksel ve psikolojik faydalar düşünüldüğünde pahalı bir tedavi değildir. Birçok Ortodontist hastalara uygun ödeme imkânları sunmaktadır. Çocuklar 3-4 yaşına geldiklerinde diş fırçalamaya başlamalıdır Diş fırçası normal olarak günde üç kere kulLanılmış ise altı ayda bir değiştirİlmelidir. Günümüz diş hekimliğinde implant uygulamaları kemiğe vida ile takma çıkma protez kullanma mecburiyeti ortadan kalkmıştır. Dişleri uyuşturmak için kullanılan ilaçlar, hastalıklarda kullanılan her ilaç gibi gerekli dozdan fazlası kullanılırsa zararlı olabilir. Geliştirilen son jenerasyon uyuşturucuların etkileri çok daha azaltılmıştır. Bir seferde 7 adet uyuşturucu iğne yapılabilir ve vücudu uyuşturma etkileri yoktur. İdeal sayı üç olarak belirtilmiştir sekiz saatte bir, ancak sabah, akşam iki kez fırçalamak da yeterli olabilir. Genelde sayı değil fırçalamanın iyi yapılması daha önemlidir. Antibiyotik kullanımı bir tedavi yöntemidir ve bu tedaviye doktor karar vermelidir, danışılmadan kullanılmamalıdır. Ağız içindeki tedaviler anestezi sonrasında uyuşturma ile tamamen acısız ve ağrısız olarak gerçekleştirilir. Doğru ellerde, doğru yöntemlerle yapıldığında herhangi bir zararı yoktur. Kesinlikle hayır. Ağrının sebebi çürük ise kanal tedavisi veya dolgu ile diş kurtarılmaya çalışılmalıdır. Tavsiye edilen hamilelikten önce dişhekimine gitmektir. Hamileliğin ilk ayı ile son üç ayında uyuşturucu yapmadan diş tedavileri yapılması tavsiye edilir. Hamilelik sırasında gerekirse acil tedaviler uygulanmaktadır. 3-4 yaşından itibaren diş hekimi kontrolü gerekmektedir. Her kırık diş çekilmez, değişik tedavi yöntemleri ile dolgu veya kaplama diş kurtarılabilir. Hassasiyetin sebebi çürük ise dolgu yapılır, diştaşları ise diştaşı temizliği gerekmektedir. Estetik çok geniş kapsamlı bir kavramdır, lamineyt kaplamalar beklentilerimize en uygun olarak dişlerin küçültülmesine gerek kalmadan yapılabilir. Uzmanlar tarafından dokuların dinlenmesi için protezlerin tüm gün ağızda durmaması tavsiye edilmektedir, isteğe bağlı olarak protezin çıkarılması gündüz veya gece olabilir. Her yirmi yaş dişi çekilmez, diş tam olarak çıkmışsa ve çürük yoksa çekilmesine gerek yoktur. Eğer çürük sinirlere kadar geldiyse sadece dolgu yapmak yeterli olmaz, bununla birlikte dişin kökünde bulunan sinirlerin çıkarılıp bu kanalların da doldurulması gerekmektedir. Protez kullanmak çok kolay bir olay değildir, ağızda hareketsiz durması zordur, bu sebeple ağızda kalan her diş protezi tutarak protezin oynamasını engelleyeceğinden tüm dişleri çektirmek kesinlikle tavsiye edilmez. Dişlerimizde doğadaki her cisim gibi kırılabilir bu sebeple kabuklu yemişleri dişle kırmak tavsiye edilmez. Eğer yeterli derecede fırçalanmazsa dolgu yapılan diş tekrar çürüyebilir, bununla beraber her dolgunun bir ömrü olduğu unutulmamalıdır. Bir miktar beyazlatır, fakat bu tür bir temizleme dişlerde aşınmaya sebep olur. Hekim kontrolünde yapılan beyazlatma yöntemleri kalıcıdır. Dışarıdan alınarak uygulananlar zamanla geri dönen, geçici diş beyazlatma yöntemleridir. Kesinlikle hekim kontrolü gerekmektedir. Çekim sonrası, çekilen dişe komşu dişler bu boşluğa doğru hareket ederler ve diş dizisi bozulur, bu sebeple bu boşluğun köprü veya implant kemiğe vida ile restore edilmesi gerekir. Tüm dişler, düzenli olarak bakımı yapılırsa, hekim tarafından diş kayıpları da önlenirse yaşam boyu ağızda kalabilir. Günde üç kere diş fırçalamanın yanı sıra düzenli olarak diş ipi kullanılarak dişlerin temizliği sağlanmalı ve bununla beraber oluşabilecek sorunlara en kısa zamanda müdahale edilebilmesi için altı ayda bir düzenli kontrole gidilmesi tavsiye edilmektedir. Porselen dişlerde çatlayabilir veya kırılabilir, bu dişleri de kullanırken doğal dişlerimiz gibi dikkatli olmalıyız. Dişin gövdesinde aşırı madde kaybı söz konusu ve bu bölge dolgu ile telafi edilemiyorsa porselen diş yapılır. Bununla beraber estetik amaçla da porselen diş yapılabilir. 1982 yılından bu yana Diyarbakır’da Ofis Ekinciler Caddesinde hizmet vermekte olan Protez Uzmanı Dr. Dt. Mehmet AYDIN 2022 yılında ofis şubesine ek olarak açtığı Diyarbakır Stadyum şubesindeki adresinde Dr. Mehmet AYDIN Ağız ve Diş Sağlığı Polikliniği adı altında hizmet vermeye devam etmektedir. Polikliniğimizin anlayışı gelişen diş hekimliği teknolojilerini yakından takip ederek hastalarında diş ve ağız sorunlarının oluşmasını engelleyen veya geciktiren, hasta eğitimine dayalı tedavi yaklaşımını benimsemek ve hastalarının rahatını en kısa sürede sağlamaktır. Bilimsel, vicdani ve etik ilkelerden ödün vermeden; meslek ilke ve ahlakına bağlı; açık, dürüst ve güvenilir bir tanı ve tedavi hizmeti sunulmalıdır. > > > >
Süt dişleri önemli midir? Bebeklik döneminde çıkmaya başlayan ve yaklaşık 6-7 yaş dönemine kadar çocuğun ısırma, çiğneme ve ezme gibi işlemleri ile sindirimine yardımcı olan 20 adet süt dişi yüzün ve çenenin gelişimini etkilerler. Kalıcı dişlerin yerini koruyarak gelmeden önce onlara gerekli temeli hazırlar. Herhangi bir süt dişinin erken kaybı komşu dişlerin bu boşluğa doğru kaymasına ve ağız içinde çapraşıklığa yol açar. Çocukluklarda Diş Temizliği Çocuklardan erken dönemde başarılı bir diş ve ağız temizliği beklemek mümkün değildir. Burada ebeveynlere çok ciddi bir görev düşer. Bebeğin ağzında ilk dişler görülmeye başladıktan sonra 6-8 ay temizlenmeye başlanmalıdır. Her beslenmeden sonra temiz bir tülbent veya gazlı bez ile dişler silinir. yaşından itibaren küçük başlı, düz, yumuşak ve naylon kıllardan oluşan bir diş fırçası ile dişlerinin temizlenmesi gerekir. 2,5 yaşından sonra az miktarda diş macunu fırçanın üzerine konulabilir. Ancak kesinlikle yutulmamalıdır. Çocuklardaki kötü alışkanlıklar diş yapısını olumsuz etkiliyor Tırnak Yeme Çocuklarda tırnak yeme alışkanlığı genellikle 2 yaş döneminden itibaren görülür. Bu alışkanlık ağzın ön kısmındaki dişlerde yan dönmelere, dişlerin ısırma yönünde aşınmalara neden olabilir. Parmak Emme Emme fonksiyonu yeni doğmuş bebeklerde çok güçlüdür. Parma emme alışkanlığının genellikle 2 yaşın sonunda kaybolması gerekir. Ancak çocuk 2 yaşını geçtiği halde parmak ya da emzik emme alışkanlığı devam ediyorsa hem çene hem de diş yapısı gelişmez. Çocuk 4-5 yaşına kadar bu alışkanlıklardan vazgeçmezse mutlaka diş hekimine başvurulması gerekir. Diş Gıcırdatma Çocukların uyku sırasında ve gün boyunca dişlerini gıcırdatmasının nedeni kesin olarak bilinmese de çocuğun süt dişlerini birbirine temas ettirmeye çalışmasından kaynaklandığı düşünülebilir. Dış gıcırdatma, süt köpek dişleri ve kesici dişlerde hafif aşınmalara neden olabilir. Diş gıcırdatma eğer çok ileri düzeydeyse yüz kaslarında baş, boyun, kulak ve çene ekleminde ağrılar görülebilir. Biberon Çürükleri Bebeklerde bazen süt dişlerinin sürmesiyle birlikte özellikle üst çene ön bölgesindeki dişlerde kahverengi ve küçük lekeler görülebilir. Aslında bu lekeler diş çürükleridir ve bu çürükler nedeniyle dişler kırılır. Bu şekilde yaygın çürüklere biberonla şekerli, ballı veya bisküvi eklenmiş sütün verilmesi ve biberonun gece boyunca çocuğun ağzında kalması neden olur. Biberon çürüğü çok hızlı ilerleyen bir çürük türüdür ve müdahale edilmezse alt kesici dişlerin de çürümesine neden olur. Biberon çürüğünden korunmak için Geceleri bebeğinizi ağzında biberonla uyutmayın. Biberonda verdiğiniz sütün içerisine bal, şeker, bisküvi gibi tatlı şeyler katmayın. İlk dişlerle birlikte bebeğinizin dişlerinin bakımını yapın. Her beslenmeden sonra ıslak bir tülbent yardımıyla dişlerini silin. Biberon çürükleri tedavi edilmezse ağrı ve iltihaplanmalara neden olarak bebeğin huzursuzlaşmasına ve beslenme düzeninin alt üst olmasına neden olabilir. Ayrıca alttan gelecek kalıcı dişlerin de şekillerinin bozuk olmasına yol açar. Bu dişler çekilmek zorunda kalırsa çocukta konuşma problemleri ortaya çıkabilir. Çocuk Dişlerini Koruyucu Önlem ve Yöntemler Fissür Örtücü Fissür Sealent Azı dişlerinin çiğneyici yüzeylerinde pit ve fissür denilen girinti ve çıkıntılar vardır. Fissür örtücüler dişleri çürükten korumak için bu çukurları dolduran plastik esaslı malzemelerdir. Sıvı şeklinde ve beyaz renklidir. Uygularken dişleri aşındırmayan, anesteziye ihtiyaç duyulmayan, 5 dakika gibi kısa bir sürede yapılabilen ağrısız bir tedavidir. Fissür örtücüler daima dişleri yeni sürmüş çocukların, genellikle 1. ve 2. büyük azı dişlerine uygulanır. Fluorid Uygulamaları Flor diş minesiyle gerçekleştirdiği kimyasal bağ ile dişin çürüğe karşı direncini artıran bir elementtir. Bu özelliğinden dolayı pek çok diş macununun yapısında da bulunur. Son yıllarda yapılan çalışmalar, koruyucu tedavi olarak, hamilelik dönemi veya bebeklikte oral yolla verilen flor tabletlerinin diş çürüklerinin gelişimini önlemede yeterli olmadığını göstermiştir. Diş yüzeylerine topikal olarak flor uygulamasının çürüklere karşı direnç kazanmada oldukça etkili bir yöntem olduğu bilimsel olarak kanıtlanmıştır. Bu nedenle 3-6 aylık periyotlarla topikal fluorid jelleri uygulanması, çocuğun ileriki hayatında çürüklere karşı önemli ölçüde koruma sağlayacaktır. Flor uygulaması Florür dişin mine tabakasını güçlendirerek dişleri çürüğe karşı dirençli hale gelir. Florürlü su içilmesi, florür takviyelerinin yutulması, florürlü diş macunu, gargara kullanımı veya diş hekiminin uyguladığı florür jelleri gibi lokal uygulamalarla alınabilir. Flor dişi hekimi tarafından özel bir kalıba solüsyon ve jel ile doldurup birkaç dakikada ağza uygulanır. Bu işlemin 6 ayda bir tekrarlanması gerekir. Kullanılmakta olan içme sularının flor içermesi önemlidir. Bunun yeterli olmadığı durumlarda uygun doz belirlenerek flor takviyeleri alınabilir. Çocuğunuz çok fazla florür alırsa kalıcı dişlerin ön yüzeylerinde beyaz, düzensiz lekeler florosiz olabilir. Yer Tutucu Uygulaması Süt dişinin zamanından önce çürük, travma veya benzeri başka bir nedenle kaybedildiği durumlarda kalıcı diş gelinceye kadar geçici bir yer tutucu yapmak gerekebilir. Yer tutucular sabit veya hareketli olabilir. Gerektiği halde yer tutucu yapılmazsa her iki taraftaki dişler boş alanlara doğru kaymaya başlar. Karşı çenedeki dişler uzamaya başlar. Bu durumda ortodonti tedavisi zorunlu hale gelir. Kalıcı dişlerde sorunlara yol açabilecek süt dişi problemleri Ön süt dişlerine gelmiş olan darbe enfeksiyonlara yol açarak, kalıcı dişlerin şekil, büyüklük ve renklerinde düzensizlikler yapabilir. Süt dişleri tedavi ile yerlerinde tutulmak yerine çekilirse, boşluğu korumak için yer tutuculara gerek duyulabilir. 6 yaş dişi ağız içinde sürerken süt birinci ve ikinci azılarının yerlerinde olması çok önemlidir. Böylelikle 6 yaş dişi normal yerinde sürecektir. Çocuklarda oluşan diş problemlerinin tedavi edilmesi Çürük Dişteki çürük kısmı temizlenerek kalıcı veya geçici dolgu malzemesi ile doldurulur. Çürük çok ilerlemişse, dişin canlı kısmına kadar kanal tedavisi uygulanabilir. Darbe Bazen düşme veya yaralanma durumunda diş yerinden çıkabilir ya da kırılabilir. Kaza sonucu dişte bir kırılma oluşursa, dişi ılık su ile silip temiz tutarak zaman kaybetmeden diş hekimine gidilmesi gerekir. Diş çekimi Bazı durumlarda çürük, dişin canlı kısmına kadar ilerler ve dişin köklerinden çene kemiğine kadar uzanan ağrılı ve iltihaplı bir duruma neden olabilir. Problemli diş süt dişiyse ve alttan gelen kalıcı dişin sürmesi çok yakınsa çekim yapılabilir. Kalıcı dişin sürme zamanı yakın değilse çekilen dişin yerine bir yer tutucu yapılması gerekir. Çocuklarınızın ağız sağlığını korumak için Çocuğunuza dişlerinin çürümesini engelleyen florürlü diş macunu ile günde iki kere dişlerini fırçalamayı öğretin. Nişastalı ve şekerli gıdalardan uzak durun. Çocuğunuzun içtiği suyun florürlü olduğundan emin olun. Düzenli diş muayenesi için çocuğunuzu diş hekimine götürün. Koruyucu Diş Hekimliği Neler Yapar? Diş fırçalama alışkanlığının kazandırılmasıDiş ipi kullanma alışkanlığının kazandırılmasıDiş sürmesinin takip edilmesi sürme rehberliğiAğız alışkanlıklarının parmak veya emzik emme gibi tespiti ve engellenmesiKoruyucu ve durdurucu ortodontik tedaviler yer tutucu aparey uygulamalarıDengeli ve çürük yapıcı olmayan beslenme alışkanlığı kazandırılmasıFissür sealant uygulamalarıFluorid uygulamalarıSpor yaralanmalarından korunmak için ağız koruyucu uygulamalarıBu koruyucu uygulamalar için ebeveynlerle iş birliği yapılması
7 yaşındaki çocuğun azı dişi çekilir mi